The rose in the jungle - Filmacteur in Vietnam

Nog niet koud aangekomen in Ho Chi Minh City vind ik op het prikbord van het Sinh café de mededeling: 'Wanted!... 16 boys (only) for making warmovie on 21 februari"... morgen dus.
Dat klinkt als de goden verzoeken want wat is er toepasselijker dan in Vietnam een rol in een oorlogsfilm te spelen. Meteen schrijf ik me in en moet diezelfde avond om 21.30 terugkomen waarna verdere instructies met iemand van de filmmaatschappij volgt. De volgende morgen 7 uur worden we vanaf het Sinh café door een minibusje opgepikt. We zijn met totaal 12 man. Elders in de stad halen we de Vietcong Rambo op, althans dat verzonnen we dan want hij zag er nogal patserig uit op zijn motor. Aan de rand van de stad was een verkeersopstopping. Er werden wat dongs in de zak van de agent gefrommeld waarna deze achterop de motor stapte en ons via de linkerbaan overal doorheen loodste. We rijden naar het Zuidoosten richting de Zuid Chinese zee. Met een pontje steken we de Mekong over naar het dorpje Cân Gio. Na kilometers van rijstvelden komen we uit in een gebied waar meer moeras en drab dan weg en beschaving is. Als we de film locatie bereiken zijn we echt in ' The middle of knowwhere'. We worden omgekleed als Amerikaanse soldaten. De uniformen zijn nog in redelijke staat maar van de schoenen is niet veel meer over. Om het allemaal wat echter te laten lijken krijgen een aantal een verroeste dolk en worden wat nephandgranaten op ons hesje gespeld. Een jongen krijgt zelfs een oude veldradio op zijn rug. Het feit dat we als laatste allemaal een kogelvrij vest aan moeten stelt ons toch niet echt gerust.
De opnames spelen zich af in een zwart modderig mangrove veld. De slecht engels sprekende regisseur legt uit dat er drie bommen geplaatst zijn die d.m.v. vlaggen aan zijn gegeven. Belangrijk om te weten is dat de veilige afstand 15 meter is en herhaaldelijk wordt verteld in welke volgorde de bommen zullen exploderen. Onze rol komt er als volgt op neer: Wij komen in formatie door het modderveld naar voren lopen richting de camera. Bom nr. 1 ontploft waarna 2 personen dood neervallen. Bom nr. 2 ontploft waarna 3 personen dood neervallen. Na de 2e ontploffing beginnen de voorste 4 mannen al rennend te schieten richting camera waarna bom nr.3 ontploft en iedereen dood of dodelijk gewond neervalt. Een typisch verschil: De Amerikanen maken een Vietnamfilm en alle Vietnamese sneuvelen. De Vietnamese maken dezelfde film en alle Amerikanen sneuvelen. Zo heeft elk land zijn eigen propaganda. Wij gaan de blubber in voor de eerste en tevens generale repetitie. Ze adviseren onze schoenen uit te trekken, daar dit jezelf vergemakkelijkt om je in de modder voort te bewegen. De meeste houden ze liever aan omdat je nooit weet wat voor beesten er in die prut leven. Bloedzuigers, wormen en dergelijke zijn niet ongewoon in deze landen. De wapens worden verdeeld en ik heb de eer om me een breuk te tillen aan de MAG (een automatische mitrailleur waar ik in mijn tijd bij de mariniers ook al zo'n hekel aan had). Toe we de prut ingingen was er totaal geen begeleiding meer om aan te wijzen waar je naar toe moest, hoe je moest lopen of hoe je je moest opstellen. We wijzen een persoon aan als teamcommandant en zoeken zelf een plek uit die ons het beste lijkt.
Die proefopname hadden we absoluut nodig omdat je totaal moest wennen aan de voortbeweging in de omgeving. Soms zakte je tot je kruis in de drab weg en lieten enkelen hun wapens vallen. Toen eenmaal het moment van opnames was, moest alles in een keer goed gedaan worden. Er kon maar een keer gefilmd worden omdat er geen tijd was om opnieuw bommen te plaatsen. We gaan het veld weer in. Deze keer staan we strategisch beter opgesteld en zijn we voorbereid op hetgeen wat er gaat komen... althans, dat dachten we. Zoals al was gezegd zijn we Amerikaanse soldaten en om aan het Vietnamese beeld te voldoen wordt ons gezegd dat we hierdoor hard en stoer moeten kijken, niet lachen en niet in de camera kijken. We staan in groepjes van drie opgesteld en degene die als eerste dood neervallen worden aangewezen. Vanuit de zijvlanken wordt rook gefabriceerd om het allemaal wat realistischer te laten lijken. Als iedereen er eenmaal klaar voor is... Action! Moeizaam zetten we ons in beweging. De eerste explosie laat niet lang op zich wachten. Ik schrik me absoluut het lazarus. Het is alsof een echte granaat naast me inslaat. De tweede explosie volgt er enkele seconden op na, nog harder dan de eerste. Het is overduidelijk dat de bommen niet in de volgorde ontploffen zoals men in het begin had gezegd. De rook belemmerde het hele gezichtsveld. Gedesoriënteerd heb ik als enig doel zo snel mogelijk uit deze blubber zien te komen, zodat ik zo ver mogelijk van de derde explosie vandaan zou zijn. De modder maakt het echter bijna onmogelijk om vooruit te komen. Daar waar bom nr. 2 al ontploft behoorde te zijn moest deze nu nog afgaan. Precies op het moment dat iedereen op of rondom die plek zou zijn. Een gigantische knal volgde. Het leek wel of ze hier een dubbele hoeveelheid springstof hadden gebruikt. Een lading modder vloog in mijn gezicht, het luchtdruk verschil slaat me tegen de grond en mijn oren geven een hoge pieptoon aan. Echt moeilijk was het niet om mijn rol goed te spelen, het ging allemaal vanzelf. Als de rook optrekt zie ik op drie meter rechts van mij de gigantische krater die de bom juist heeft geslagen. Ik overdrijf niet, zeker 2 meter in diameter en een meter diep...15 meter veilige afstand zeiden ze?!
Dat het gevaarlijk was bleek wel. De Oostenrijkse jongen die naast me liep had een mouwloos legervest aan. De benzine die men voor de bom hadden gebruikt had zijn hele rechterarm en schouder tweede graads doen verbranden. Mijn geluk was dat ik een shirt met lange mouwen aanhad. Een paar magere excuusjes en 70.000 dong (74$) was hun enige dank. Volgens mij was alles 'vooropgezet plan'. 'The rose of the jungle' een film speciaal geproduceerd voor het 20 jarige bevrijdingsfeest van Ho Chi Minh City die op 30 april in alle theaters en bioscopen gedraaid zou worden. Een film die ik nooit heb gezien en waarvan ik nog steeds niet weet wie of wat die roos in de jungle nou eigenlijk is.

Tekst en foto's: Tristan R. Raggers