Een dagje naar de stad

Saskia Henze en Tristan R. Raggers hebben hun koffers gepakt en zijn uit Amsterdam per vouwfiets onderweg naar Zimbabwe. Voor Sp!ts schrijven zij eens per 14 dagen hun ervaringen op.

Het einde van de Ramadan begint in zicht te komen en daarmee ook de tijd voor nieuwe kleren. Hierbij is het in sommige gevallen gebruikelijk dat de werkgever voorziet in de nieuwe kleding van de werknemers. Zo ook bij The Kairoh Garden, een campement in het vissersdorpje Tanjeh, aan de Zuidkust van Gambia. Voor de mannelijke werknemers was de kledingkeuze zo gemaakt en gekocht. Allemaal een mooie, wijde, modieuze afzakbroek met daarbij een flitsend shirt. Voor Fanta, het 17-jarige zusje van de manager, was het minder duidelijk. Wat is nu eigenlijk in de mode voor 17-jarige Afrikaanse vrouwelijke pubers? Barbara, eigenaresse van The Kairoh Garden, besluit samen met Fanta naar de stad te gaan en ik ga met ze mee. Mijn fiets blijft netjes opgevouwen in de kamer staan, want dit keer ga ik met het openbaar vervoer.
We hebben er alledrie veel zin in, omdat we zelden zonder mannen op stap gaan. Om half tien zijn we goed gemutst op weg. Fanta rent bijna vooruit, ze heeft er duidelijk zin.''Ik doe het vandaag rustig aan'', zegt Barbara,''geen geren voor mij''. We wandelen naar de 'bushalte' en gaan daar op een bankje van boomstammen zitten. Een dienstregeling kent de bushtaxi niet en we zullen daardoor rustig af moeten wachten tot een busje voorbij komt waar we bij passen.
Onmiddellijk worden we omringd door kinderen. "Toubab, toubab!", "Nietkunjoel!",zeg ik terug in het Mandinka, hetgeen zwart mens in de lokale taal van daar betekent. Veel gelach en gegein over en weer. Een jongetje klimt op mijn schoot. Hij blijft zitten en zorgt ervoor dat hij het alleenrecht op mijn schoot heeft. Rechts van mij zit Adja, een meisje van een jaar of vijf met daarnaast haar vriendin. We hebben een discussie over harenvlechtwerken, ik in het Nederlands, zij in het Mandinka. Ja, ik heb maar een vlecht en heel glad haar. Zij heeft heel veel vlechtjes. Ik tel er 29. Als ik dan een rood elastiekje in mijn hand gedrukt krijg om alle vlechtjes tot een staart te binden, vertedert me dat. Grappig zo'n gesprek. Later zegt Adja iets waar Fanta helemaal dubbel om ligt. Hier wil ik wel graag even uitleg over. Fanta vertaalt: Ze zegt dat Barbara mijn Toubab is, maar dat jij die van haar bent! Dat lijkt me wel zo eerlijk verdeeld, hoewel, er staan hier nog zo'n 20 'Nietkunjoelletjes' en ik ben echt alleen van haar. Een ander spel is het tellen van vingers. Over en over tel ik de vingers van elk kind in het engels. Bij elke tel druk ik op een zwart/rose vingertje. Ze vinden het een geweldig spel. Adja telt op haar beurt mijn vingers in het Mandinka.
Als we een uur hebben zitten wachten gaan de meest kids weer hun eigen gang. Na anderhalf uur zitten we er nog steeds. Ik begin naar mijn fiets te verlangen. Het is namelijk maar 15 kilometer naar de stad en dan zouden we er allang geweest zijn ....
Naast ons zijn nog meer mensen komen zitten. Ook zij wachten. Bushtaxi's passeren ons maar gaan de verkeerde kant op. Volgens Fanta moeten ze ergens omdraaien en ons dan oppikken. We staan samen op de uitkijk.Yes, er komt er een in onze richting. Wat?! Net voordat hij ons bereikt heeft draait hij opeens af naar links. "Zit zeker vol", zegt Fanta teleurgesteld. Inmiddels heb ik lang genoeg gewacht en Barbara ook. Fanta stelt voor om in de richting van de grote weg te lopen en ook bushtaxi's aan te houden die eigenlijk de verkeerde kant op gaan.Zo gaan we eerst een stukje de verkeerde kant op, maar als de bushtaxi vanaf zijn eindpunt terug gaat rijden zitten wij er alvast in!
Al lopende ontdek ik meer 'lopende wachtende'. Er stopt een taxi. Ik meen nog een plaatsje te zien, maar volgens de bestuurder is de bushtaxi echter al vol. We lopen weer verder. Inmiddels ben ik al helemaal niet meer kieskeurig. "Al moet ik op een vrachtwagen", zegt Barbara. Ik knik instemmend, als we maar in de stad komen. Twaalf uur en nog steeds in Taneh .... Gaat dit wel lukken? In de volgende, ook volle bushitaxi, ontdek ik een meneer die eerst samen met ons stond te wachten. Hij heeft dus al wel een plekje weten te bemachtigen! Inmiddels begin ik honger en dorst te krijgen.We hebben niets meegenomen en hadden ook verwacht dat we allang wat te eten hadden gekocht in de stad. Ik kijk naar Fanta die vandaag om 05:00 uur al gegeten heeft. In verband met de Ramadan mag ze tussen zonsopkomst en zonsondergang niets meer eten of drinken. Hoe vergaat het haar? "Geen probleem", zegt ze. Ik val bijna om. Ik zal blij zijn als ik eindelijk wat te eten en te drinken heb bemachtigd.
Eenmaal bij de weg gekomen zetten Barbara en ik ons op een bankje. Het is bloedheet. Fanta staat op de uitkijk.Tien minuten later is het raak. We lopen snel naar het busje waar fanta plaatsen staat te regelen en proppen onszelf erbij. Barbara en ik zitten acherin, Fanta ergens voorin tussen de andere vrouwen. Bij de eerst volgende stop gaan er mensen uit en Barbara en ik verplaatsen ons snel naar voren. Nu begint het op te schieten. We zijn al bijna bij het punt waarop het busje zal keren, om vandaaruit RECHTSTREEKS naar de stad te gaan. Rond half twee komen we in de stad aan. Daar gaat Fanta eerst naar haar familie en maken Barbara en ik een rondje markt. We kopen allemaal kleurige bakjes en potten. Als we een beetje uitgeshopt zijn voor onszelf, gaan we Fanta halen en op stofjesjacht. Deze dame heeft precies in haar hoofd zitten wat ze wil. Het is totaal niet wat Barbara en ik verwacht hadden. Wij hadden eigenlijk een helder, felgekleurde stof in gedachten, maar Fanta kijkt alleen maar naar zachtgele, broderie-achtige stofjes. De stof blijk duurder dan begroot. We lopen verschillende zaken af en uiteindelijk lukt het Fanta met haar onderhandelingskunst om de stof voor een redelijke prijs te kopen. Ze is dolgelukkig. Ze zal er bij een naaister een ernorm wijde, afhangende jurk met roesjes van laten maken met daaronder een omslagrok van dezelfde stof.
Volgepakt en opgewonden gaan we op zoek naar een bushtaxi terug. Dit gaat aanzienlijk sneller dan de heenweg. Slechts een kwartiertje later zitten we in de bushtaxi en nog een kwartier later zit deze zo vol dat we kunnen gaan rijden. Alles bij elkaar toch nog een zeer geslaagde Afrikaanse dag.

Tekst door: Tristan R. Raggers en Saskia Henze